Ciekawe czasy : wspomnienia z lat 1939-1946

Książka

W koszyku

Ciekawe czasy : wspomnienia z lat 1939-1946 / Zbigniew Przyrowski ; opracowanie Katarzyna i Jarosław Wasilewscy. - Białystok ; Warszawa : Instytut Pamięci Narodowej. Oddział w Białymstoku, 2022. - 155, [1] strona : fotografie, portrety ; 22 cm.

(Seria Wydawnicza Oddziału Instytutu Pamięci Narodowej w Białymstoku ; t. 57)

Autor

Przyrowski Zbigniew (1921-2008) Autor Wasilewska Katarzyna Opracowanie Wasilewski Jarosław (historia) Opracowanie

Forma i typ

Książki Literatura faktu, eseje, publicystyka

Przynależność kulturowa

Literatura polska

Temat

Przyrowscy (rodzina) Przyrowski, Zbigniew (1921-2008) Armia Krajowa (AK) Wehrmacht Związek Odbudowy Rzeczypospolitej Inżynierowie Oblężenie Leningradu (1941-1944) Okupacja niemiecka Polski (1939-1945) Okupacja sowiecka Polski (1939-1941) Podziemie polityczne i zbrojne (1944-1956) Praca przymusowa Redaktorzy naczelni Ruch oporu Augustów (woj. podlaskie ; okolice) Litwa Niemcy Petersburg (Rosja ; okolice) Polska Suwalszczyzna ZSRR

Gatunek

Pamiętniki i wspomnienia

Dziedzina i ujęcie

Bezpieczeństwo i wojskowość Historia

Okres

d1939 d1946

Wspomnienia Z. Przyrowskiego (1921–2008), służącego w czasie II wojny światowej w polskich organizacjach niepodległościowych, uwięziony przez Niemców opiekował się końmi na froncie wschodnim, po powrocie do Polski pracował w szkole podstawowej na Suwalszczyźnie.

Pliki multimedialne:

Strefa uwag:

Adnotacja wyjaśniająca lub analiza wskazująca

Uwaga lokalna

Książka podzielona na trzy części: „Litewski łącznik”, „Jak nie zdobyłem Leningradu” oraz „W puszczy”. W pierwszej opisuje swoją działalność w służbie Związku Walki Zbrojnej, a następnie Armii Krajowej na terenie Litwy smetonowskiej, następnie okupowanej przez ZSRR, a potem przez III Rzeszę, aby ponownie powrócić pod tyranię „sierpa i młota”. Druga część dotyczy losów autora po jego aresztowaniu przez litewską policję polityczną i przekazaniu go gestapo, które wcieliło bohatera do oddziału SS „Polizei”, w szeregach którego – jako koniuszy i stajenny – dotarł aż pod Leningrad, bezskutecznie oblegany przez niemieckie wojska. W trzeciej części obserwujemy działania Przyrowskiego na Suwalszczyźnie dopiero co wyzwolonej od Niemców przez Sowietów, ale pełnej jeszcze niedobitków z Wehrmachtu oraz partyzantów Narodowych Sił Zbrojnych. W tej nowej rzeczywistości autor próbował odnaleźć się jako nauczyciel szkoły powszechnej, przejściowo aresztowany przez UB, przejściowo również będący przewodniczącym gminnej komisji wyborczej w sławetnym głosowaniu „3xtak”, kiedy naocznie przekonał się, jak „demokratyczne” i „uczciwe” były wybory pod rządami komunistów. Porzucił Suwalszczyznę i wyjechał do Warszawy, pomagając w odgruzowywaniu stolicy.