Służba zdrowia w Ordynacji Zamoyskich przed zniesieniem pańszczyzny

320803

Article

In basket

Służba zdrowia w Ordynacji Zamoyskich przed zniesieniem pańszczyzny / Zygmut Klukowski ; [opracowanie] Dariusz Górny. W: Archiwariusz Zamojski. T. 21 (2023), s. 195-212.

Author

Klukowski Zygmunt (1885-1959) Autor Górny Dariusz Opracowanie

Form of Work

Artykuły Publikacje naukowe

Subject

Zamoyscy (ród) Ordynacje rodowe Ochrona zdrowia

Genre/Form

Artykuł problemowy

Dokument nadrzędny: Archiwariusz Zamojski. T. 21 (2023) / redaktor naczely Jakub Żygawski.

Poniższy opublikowany tekst źródłowy pierwotnie stanowił odczyt dr. Zygmunta Klukowskiego, jaki wygłosił w trakcie XV Zjazdu Lekarzy i Przyrodników Polskich (4-7 lipca 1937 roku) we Lwowie. Zygmunt Klukowski w przygotowanym referacie prezentuje podstawowe wiadomości dotyczące Ordynacji Zamojskiej. Przechodząc do warunków higienicznych, w jakich żyli włościanie na jej obszarze, wskazuje, że jeszcze na początku XIX wieku w Ordynacji Zamojskiej brak było zorganizowanej opieki lekarskiej, choć już wtedy funkcjonowały szpitale w Zamościu i Szczebrzeszynie. Jego zdaniem zasadnicza zmiana nastąpiła w 1833 roku, gdy została opracowana i wcielona w życie specjalna instrukcja, która wprowadzała m.in. strukturę, organizację opieki lekarskiej, odpowiedzialność poszcze-gólnych lekarzy, jak i zasady postępowania, instrukcje wobec chorych lub zagrożonych określoną chorobą, panującymi wówczas epidemiami. Doktor Klukowski w układzie chronologicznym referuje kolejne instrukcje lekarskie wprowadzane w Ordynacji Zamojskiej i podaje lekarzy, którzy mieli za zadanie wdrożyć je w życie, z pożytkiem dla zdrowia i życia włościan. Swoje ciekawe opracowanie, oparte na źródłach historycznych, kończy na latach 60. XIX wieku, gdy dochodzi do uwłaszczenia włościan. Referat dr. Z. Klukowskiego jest niezwykle cennym i wartościowym ma-teriałem dotyczącym historii medycyny w obrębie Ordynacji Zamojskiej w XIX wieku.

Wersja elektroniczna

Notes:

Language note

Streszczenie w języku angielskim.